Day 2 — Reaction & "Cấu trúc đục lỗ"¶
Mục tiêu: thêm cảm xúc vào hội thoại; học cách tự khai thác từ vựng từ phim thay vì chờ thầy chiếu.
1. Reaction — tầng bổ sung cho AAA¶
AAA của Day 1 mới là bộ xương. Thiếu phản ứng thì hội thoại nghe như phỏng vấn.
Sai: A: I got fired last month. B: Oh. Why did that happen?
Đúng: A: I got fired last month. B: Oh really? What happened?
└── reaction trước, hỏi sau
Quy tắc: nghe xong một thông tin đáng chú ý → reaction trước, rồi mới hỏi tiếp.
Bảng reaction theo cảm xúc¶
| Cảm xúc | Expression |
|---|---|
| Ngạc nhiên | Really? · No way! · Seriously? · You're kidding. · I didn't expect that. · That's surprising. |
| Thấy buồn cười | That's hilarious. · I can't believe it. · That's so funny. · You're joking. |
| Thấy thú vị | That's interesting. · That sounds fun. · That sounds like a lot of fun. · I've always wanted to do that. |
| Tò mò | Why? · How did that happen? · What happened next? · What made you do that? · How did you end up doing that? |
| Ngưỡng mộ | That's amazing. · That's impressive. · Good for you! · That's seriously impressive. |
Luyện tập trên lớp¶
Viết 5 facts về bản thân sao cho mỗi fact kéo được một reaction khác nhau:
- I once stayed awake for almost two days.
- I've never tried bubble tea before.
- I bought something really expensive and regretted it the next day.
- I had three teeth extracted in a row when I was seven.
- I'm scared of public speaking.
Rồi đọc lên cho bạn mình react + hỏi tiếp bằng AAA.
2. Cấu trúc đục lỗ — phương pháp cốt lõi của khoá¶
Thầy gọi đây là thứ "tâm huyết nhất" muốn truyền lại. Nếu chỉ nhớ một thứ từ cả khoá, nhớ cái này.
Vấn đề: học từ vựng đơn lẻ gần như vô dụng. Gặp một từ lạ, tra nghĩa, rồi vài tháng không dùng tới — từ đó chết.
Giải pháp: mỗi khi nghe một câu hay, đục lỗ nó thành khuôn rồi tự nhét nội dung của mình vào.
| Câu gốc trong phim | Khuôn đục lỗ | Câu của bạn |
|---|---|---|
| I was wondering if you wanted to see a movie. | I was wondering if ___ | I was wondering if you could help me with this. |
| Before we go, there's something I need to say. | Before we ___, there's something I need to ___ | Before we leave, there's something I need to check. |
| I've been racking my brain. | I've been racking my brain + V-ing | I've been racking my brain trying to fix this bug. |
| What do you have to lose? | (dùng nguyên câu) | — |
Vì sao hiệu quả: khuôn đã đúng ngữ pháp sẵn, bạn không thể sai. Bạn chỉ cần nhét nội dung — nói ra nhanh và tự tin hơn hẳn so với tự dựng câu từ đầu.
Quy tắc 3 câu
Với mỗi cấu trúc nhặt được, tự đặt 3 câu của riêng mình. Tự nghĩ, đừng nhờ ChatGPT đặt hộ — lúc bạn nghĩ là lúc não tạo nếp nhăn cho cấu trúc đó. Nhờ AI đặt hộ thì giải quyết được bài tập nhưng không nhớ được gì.
3. Quy trình xem TV show hiệu quả¶
Vấn đề của cách xem thông thường: một season 20 tập × 20 phút, xem từ đầu tới cuối rất nản, tra từ liên tục thì bỏ cuộc.
Quy trình rút gọn:
- Google:
<tên phim> cast→ vào IMDb, lấy tên diễn viên (cột phải) và tên nhân vật (cột trái). - YouTube: gõ
Best of <tên nhân vật>— ví dụBest of Ross. Nếu không ra, thêm tên phim. - Xem compilation đó. Đã lọc sẵn phần hay nhất, bỏ hết đoạn thừa.
- Nhặt cấu trúc đục lỗ, không nhặt từ đơn lẻ.
- Không hiểu ngữ cảnh? Hỏi ChatGPT kèm tên phim + mô tả tình huống, đừng hỏi trống không.
Phim thầy gợi ý¶
| Phim | Ghi chú |
|---|---|
| I Love Lucy (1954) | Kinh điển nhất. Từ vựng dùng từ hồi đó tới giờ vẫn còn nguyên |
| Friends | Dễ tiếp cận nhất, nhiều compilation sẵn |
| Young and Hungry | Thoại nhanh, đời thường |
| Two and a Half Men | Trộn cả từ hiện đại lẫn cổ |
| Malcolm in the Middle | Dùng ở Day 10 |
| The IT Crowd | Giọng Anh-Anh — chỉ xem khi muốn đổi gió |
4. Từ vựng — từ clip Friends (Ross tẩy trắng răng)¶
| English | Tiếng Việt |
|---|---|
| whiten my teeth | tẩy trắng răng |
| It's not that bad. | Có tệ đến vậy đâu. |
| be blind | bị mù |
| has a shot at working | có khả năng hiệu quả |
| put on / wear makeup 🔴 | trang điểm |
| turn it down a little bit | giảm (đèn/nhạc) xuống một chút |
| all the way | hết luôn, tới tận cùng |
| goofy poster | tấm poster trông ngố ngố |
| Where were we? | Chúng ta nói tới đâu rồi nhỉ? |
| Where was I? | Tôi nói tới đâu rồi nhỉ? |
| be way out there | lộ liễu quá, quá lố |
| Let's get the ball rolling. | Bắt đầu thôi. (thay cho begin) |
| I've been racking my brain. | Tôi đã vắt óc nghĩ. |
| a human being who can experience shame | cũng là con người, cũng biết xấu hổ chứ |
🔴 Lưu ý:
makeuplà danh từ. Phải có động từ đi kèm — put on makeup hoặc wear makeup. Nói "I make up" là sai.
5. Ngữ pháp¶
that + tính từ/trạng từ = "đến như vậy"¶
Dùng để phủ nhận mức độ, hoặc để khiêm tốn.
- It's not that bad. — Có tệ đến vậy đâu.
- She's not that beautiful. — Không xinh đến như vậy.
- I'm not that handsome. — Tôi đâu đẹp trai đến thế. (khiêm tốn)
- I don't earn that much. — Tôi không kiếm được nhiều đến thế.
Sau động từ to be thì dùng tính từ; sau động từ thường thì dùng trạng từ.
Tính từ + -en → động từ¶
| Tính từ | Động từ | Ví dụ |
|---|---|---|
| bright | brighten | I brighten my screen. |
| dark | darken | The sun darkened my skin. |
| deep | deepen | That deepened our friendship. |
| wide | widen | Traveling widens my horizons. |
| weak | weaken | Stress weakens my immune system. |
| white | whiten | I whitened my teeth. |
Lỗi ngữ pháp thầy sửa trên lớp¶
| Sai | Đúng | Vì sao |
|---|---|---|
| It's a homework. | It's homework. | homework là danh từ không đếm được |
| After done with this stuff | After I'm done with this stuff / After finishing this | Sau after phải có chủ ngữ + động từ, hoặc V-ing |
| That is usually helps me | That usually helps me | Không dùng to be và động từ chính cùng lúc |
6. Phát âm — lỗi thường gặp¶
| Từ | Sai | Đúng |
|---|---|---|
| usually | /ˈuː.zu.li/ | /ˈjuː.ʒu.ə.li/ — có âm /j/ ở đầu |
| especially | /es-/ theo mặt chữ | /ɪˈspeʃ.əl.i/ — âm đầu là /ɪ/ |
| comfort / comforting | /ˈkʌm.fɔːrt/ | /ˈkʌm.fərt/ — fort khi ghép vào từ khác bị giảm thành /fərt/ (vowel reduction) |
Lỗi
comfortrất phổ biến vì quảng cáo tiếng Việt đọc Việt hoá. Đừng tin quảng cáo.
7. Bài tập về nhà¶
Từ buổi này trở đi, mỗi ngày:
- Xem 1 short/compilation bất kỳ theo quy trình mục 3.
- Rút ra danh sách cấu trúc đục lỗ.
- Với mỗi cấu trúc, tự đặt 3 câu.
- Gửi danh sách + link clip vào nhóm Zalo.
Từ Day 3 sẽ có thêm bài thứ hai: quay video clip để thầy sửa phát âm và ngữ pháp.